Үйдің жинақ шотын неге жұмсауға болады?

Үйдің жинақ шотындағы ақшаны кондоминиум объектісінің ортақ мүлкін немесе оның жекелеген бөліктерін күрделі жөндеуге ғана пайдалануға болады. Тұрғындардың бәрі бірауыздан қолдаса да, аула тазалау, басқарушының жалақысы, ауланы жаңа жылға безендіру немесе жеке пәтерді жөндеу күрделі жөндеуге айналмайды. Ақшаны түбіртектегі төлем атауы емес, оның нысаналы мақсаты, бөлек банк шоты, жиналыс шешімі және жөндеудің өзіне қатысты құжаттар қорғайды.

Іс жүзінде дау заңнан емес, ақшаның уақытша жетіспеуінен басталады. Ағымдағы шотта ақша аз, мердігер аванс сұрайды, құбыр ағып жатыр, ал жинақ шотында қомақты сома бар. Төрағаға «уақытша алайық, кейін қайтарамыз» дейді. Осылайша жеделдікпен де, кейін мақұлдаумен де ақтауға келмейтін операция пайда болады. Алдымен жұмыстың түрі мен төлем көзін анықтап, содан кейін меншік иелерінің шешімін алып, тек осыдан соң банкке төлем тапсырмасын беру керек.

Төменде тұрғындарға үйреншікті «жинақ шоты» деген атауды қолданамын. Қазақстан Республикасының «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңында және күрделі жөндеу жүргізу тәртібінде банктік дәл атау ретінде «жинақ шоты» ұғымы қолданылады. Бұл үй күрделі жөндеуге арналған міндетті жарналарды жинайтын бөлек шотты білдіреді.

Жинақ шоты төрағаға емес, мақсатына тиесілі

Мұндай шоттағы ақша нақты көппәтерлі үйге және нақты мақсатқа байланған. МИБ төрағасы, басқарушы компания немесе басқа басқару субъектісі шотқа заң мен жиналыс шешімдері шегінде билік ету өкілетін алады, бірақ жинақтың иесіне айналмайды. Үй кеңесі ақшаның нысаналы жұмсалуын бақылайды, ал жарна төлейтін әрбір меншік иесі ағымдағы және жинақ шоттарының жай-күйі туралы ақпарат алуға құқылы.

«Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңның 34-1-бабы жинақ жарналарын ортақ мүлікті немесе оның жекелеген бөліктерін күрделі жөндеуге арналған міндетті ай сайынғы төлемдер деп белгілейді. Ең төменгі мөлшер пәтердің пайдалы алаңының, тұрғын емес үй-жайдың, тұрақ орнының немесе қойманың әр шаршы метріне 0,005 АЕК болады. Жиналыс заң шегінде қаржыландыруға байланысты шешімдер қабылдай алады, бірақ жиналып қойған ақшаның нысаналы мақсатын жоя алмайды.

Осыдан бірден үш жұмыс қағидасы шығады. Әр үйдің өз шоты болуы керек. Басқарушы компания портфеліндегі бір үйдің жинағын басқа үйдің шығынын жабуға пайдалануға болмайды. Ақшаны МИБ-тің, мердігер ретінде әрекет ететін ПИК-тің немесе басқарушы ұйымның бос резерві деп санауға болмайды.

Бөлек шоттың болуы төраға соманы өз қалауынша алып, кейін тұрғындарға жақсы нәтижені көрсете алады дегенді де білдірмейді. Заң ақша жұмсау үшін жиналыс шешімін тікелей талап етеді. Жұмыс нәтижесі мен төлемнің заңдылығы бөлек тексеріледі: жаңа шатыр ойдан шығарылған кворумы бар хаттаманы түземейді, ал мінсіз хаттама подъезді әдеттегі жууды күрделі жөндеуге айналдырмайды.

Төраға, басқару субъектісі немесе басқару нысаны ауысқанда жинақ жойылмайды және меншік иелеріне бөлінбейді. Ол үйдің ақшасы болып қалады және үй мен банктік өкілеттіктерді заңды түрде қабылдаған адамның басқаруына өтеді. Қабылдау-беру құжаттарында банкті, шот нөмірін, қалдықты, әр объект бойынша есепке алынған сомаларды, шектеулерді, аяқталмаған шарттарды және соңғы үзінді көшірмелерді бөлек тіркеу керек. «Бұрынғы ПИК базаны бермеді» деген сөз жаңа басқарушыны салыстырып тексеруден босатпайды.

Күрделі және ағымдағы жөндеуді бағасына қарап ажыратуға болмайды

Жұмысты күрделі жөндеуге айналдыратын нәрсе оның бағасы емес, мазмұны. Күрделі жөндеу жүргізу тәртібі оны үйдің ресурсын қалпына келтіріп, пайдалану көрсеткіштерін жақсарту үшін тозған конструкцияларды, бөлшектерді және инженерлік жабдықты жаңа, берік немесе үнемді түріне ауыстыру жөніндегі жұмыстар кешені деп сипаттайды. Ағымдағы жөндеу ғимараттың күрделі объект ретіндегі жұмысын өзгертпейтін көлемде жекелеген элементтердің жарамдылығы мен ресурсының бір бөлігін қалпына келтіреді.

Баға бұл шекараны анықтауға нашар көмектеседі. Үлкен подъезді бояу қымбат болуы мүмкін, бірақ бәрібір ағымдағы жөндеу болып қалады. Ортақ құбырдың ресурсы таусылған шағын бөлігін ауыстыру, егер техникалық құжаттар жұмыстың сипатын растаса, күрделі жобаға кіруі мүмкін. Шарттың атауы да ештеңені шешпейді: мердігер бірінші бетке «күрделі жөндеу» деп жаза алады, бірақ ақау актісі, смета және нақты көлем косметикалық әрлеуді көрсетеді.

Мен төрт белгіні қатар тексеремін:

• жұмыс жүргізілетін объект тіркелген кондоминиумның ортақ мүлкіне кіреді;
• ақау немесе тозу тексерумен, ақау актісімен не басқа тиісті техникалық құжатпен расталған;
• жұмыс ресурсты қалпына келтіреді, конструкцияны немесе жалпыүйлік жабдықты күрделі көлемде ауыстырады;
• жоба, смета және жиналыс шешімі бір нәтижені сипаттайды.

Ортақ мүлікке шатыр, қасбет, іргетас, көтергіш конструкциялар, подъездер, жертөлелер, техникалық қабаттар, лифтілер, жалпыүйлік инженерлік желілер, жабдық, жер учаскесі және абаттандыру элементтері тіркелген кондоминиум объектісіне кірсе, солар жатады. Бірақ ортақ мүлікке жатуы тек бірінші сұраққа жауап береді. Лифтіге ай сайын қызмет көрсету ағымдағы шығысқа жатады, ал ресурсы таусылған лифт жабдығын ауыстыру күрделі жөндеу болуы мүмкін.

Шатырға да осы қисын қолданылады. Жел жұлып кеткен бір табақты бекітіп, суды кетіру әдетте авариялық немесе ағымдағы жұмыс ретінде қажет. Тозған жабындыны, гидрооқшаулауды және оған байланысты элементтерді техникалық шешім бойынша ауыстыру күрделі жөндеу болуы мүмкін. Егер смета екі түрді араластырса, дауыс беруге дейін позициялар мен ақша көздерін бөліңіз. Әйтпесе бір даулы жол бүкіл төлемді дауға айналдырады.

Ортақ мүліктің ресурсын қалпына келтіретін жұмыстарға рұқсат бар

Жинақ шотынан бекітілген күрделі жөндеу аясында шатырды, подъезді, жертөлені, қасбетті, жалпыүйлік инженерлік желілер мен өрт қауіпсіздігі жүйелерін, сондай-ақ лифт жабдығын жөндеуге немесе ауыстыруға ақы төлеуге болады. Қолданыстағы күрделі жөндеу жүргізу тәртібі жалпыүйлік жылу энергиясын есепке алу аспаптарын, жылу тұтынуды автоматты реттеу жүйесін орнатуды және ғимараттың техникалық мүмкіндігін ескере отырып, жүріп-тұруы шектеулі адамдарға қолжетімді орта жасауды бөлек атайды. Бұл мысалдар тұрғындар пайдалы деп санаған кез келген жабдықты сатып алуға рұқсат бермейді: сатып алу ортақ мүлікті күрделі жөндеудің бір бөлігі болуы керек.

Рұқсат етілген төлем жұмысшылардың тікелей еңбегін ғана қамтымайды. Күрделі жобаға материалдар, жабдық, жеткізу, монтаждау, іске қосу және техникалық құжаттар мен шартта тікелей көзделген басқа тауарлар, жұмыстар немесе көрсетілетін қызметтер қажет. Тәртіп тиісті шарттар бойынша тауарларға, жұмыстар мен қызметтерге қолма-қол ақшасыз ақы төлеуді талап етеді. Сондықтан жиналыс шешімі мен сметада «шатырды жөндеу» деген бір жалпы соманың орнына шығындардың толық құрамын көрсеткен дұрыс.

Техникалық тексеру, жобалау-сметалық құжаттама және сараптама бөлек тексеруді талап етеді. Олар күрделі жөндеудің қажетті кезеңдері болуы мүмкін, бірақ қаржыландыру тәсілі таңдалған схемаға, құрылыс заңнамасының талаптарына және жергілікті атқарушы органның қатысуына байланысты. Бюджеттік қаржыландыруы бар бағдарламаларда тексеруді немесе ЖСҚ-ны жергілікті бюджет төлеуі мүмкін. Мұндай қызметтерді жинақ шотынан автоматты түрде есептен шығармаңыз: нақты қызметті күн тәртібіне, сметаға және шешімге енгізіңіз, оның күрделі жобамен тікелей байланысын тексеріңіз, ал құжаттарды әртүрлі түсінуге мүмкіндік болса, банк пен тұрғын үй инспекциясының ұстанымын алдын ала алыңыз.

Үйдің жекелеген бөлігін жинақ есебінен жөндеуге болады, егер ол ортақ мүлікке жатса және заңды рәсім дәл осы бөлікті қамтыса. Мысалы, бір подъездегі лифтіні ауыстыру меншік иелерінің ерекше тобына және шешім қабылдаудың бөлек тәртібіне қатысты. «Лифтілерді жақсарту» деген ғана сөз бар үйдің жалпы хаттамасына сүйеніп, бір подъездің мердігеріне ақы төлеуге болмайды. Күн тәртібі объектіні, соманы, қаржы көзін, шығындарды бөлу тәртібін және мердігерді таңдау өкілетін атауы керек.

Рұқсат етілуін тізіммен емес, құжаттар байланысымен тексерген дұрыс. Үй қасбетті күрделі жөндеуге құқылы болуы мүмкін, бірақ сол қасбеттегі басқарушы компанияның жарнамалық маңдайшасын жинақтан төлей алмайды. Жалпыүйлік сорғыны ауыстыруға болады, бірақ сол шотқа жеке коммерциялық үй-жайдың сорғысын қосуға болмайды. Ортақ қолжетімді кіреберіс жасауға болады, бірақ нақты пәтердің ішін қайта жоспарлауға ақы төлеуге болмайды.

Ағымдағы шығыстар мен жеке жақсартулар басқа жолмен төленеді

Жинақ шотынан үйді басқаруға және ортақ мүлікті әдеттегі күтіп-ұстауға ақы төлеуге болмайды. Төрағаның жалақысы, басқарушы компанияның сыйақысы, бухгалтерия, түбіртек басып шығару, ағымдағы қызметке арналған банк қызметі, тазалау, қоқыс шығару, дезинсекция, күзет, байланыс, ортақ орындардағы коммуналдық ресурстар және жабдыққа жоспарлы қызмет көрсету басқа баптарға жатады. Заң олар үшін ағымдағы жарналар мен ағымдағы шотты көздейді.

Жылдық смета тым төмен болғаны үшін ағымдағы жөндеуді жинақтан төлеуге болмайды. Қабырғаларды бояу, жекелеген шамдарды ауыстыру, сылақты шағын аумақта қалпына келтіру, есіктерді реттеу, жүйелерді маусымға дайындау және аварияны оқшаулау ақша жетіспесе де өз мақсатын өзгертпейді. Меншік иелері ағымдағы сметаны түзетуге, белгіленген тәртіппен нысаналы жарна қабылдауға немесе басқа заңды шығыстарды қысқартуға тиіс. Жинақ шотынан аудару тыйым салынған қысқа жол болып қалады.

Тыйым тұрғындардың көпшілігіне ұнайтын, бірақ күрделі жөндеуге жатпайтын шығындарға да қолданылады:

• ауладағы мереке, сыйлықтар, көгалдандыру және маусымдық безендіру;
• айыппұлдар, өсімпұлдар, сот шығындары және лауазымды адамның жеке құқықтық қорғанысы;
• ағымдағы шоттағы қарыздарды өтеу немесе басқарушы компанияға аванс беру;
• егер күрделі жөндеу жобасына кірмесе, МИБ кеңсесіне жиһаз бен техника алу;
• пәтердің, дүкеннің, қойманың немесе тұрақ орнының ішіндегі тек жеке меншік иесіне қызмет ететін жұмыстар.

«Абаттандыру» деген атау да көмектеспейді. Егер аула мен оның элементтері ортақ мүлікке кірсе, нақты жұмыс бәрібір күрделі жөндеу белгілеріне сай болуы керек. Әдеттегі ағаш отырғызу, көгал шабу және қар тазалау күтіп-ұстауға жатады. Ортақ мүлік элементін толық жаңғырту жобалық рәсімдерді талап етуі мүмкін, бірақ оны техникалық негізсіз бұлыңғыр атаумен өткізуге болмайды.

Жинақ ақшасын мердігерге қолма-қол беруге, төрағаның жеке картасына аударуға, таныстың бизнесіне уақытша салуға немесе меншік иелерінің міндеттемелері бойынша кепілге пайдалануға болмайды. Заң күрделі жөндеуге арналған ақшаны жеке міндеттемелер бойынша талаптардан тікелей қорғайды. Бір аптадан кейін қайтарамыз деген ішкі қарыз ақша есептен шыққан күні-ақ мақсатсыз операция болып саналады.

Аралас шарттарды бөлек тексеріңіз. Мердігер лифтіні ауыстыруды, оған бес жыл қызмет көрсетуді және холды косметикалық жөндеуді бір бағамен ұсынуы мүмкін. Күрделі бөлік бүкіл топтаманы рұқсат етілген шығынға айналдырмайды. Бөлек сметалар, актілер және төлем кестесін сұраңыз. Жинақ шотынан шешім мен техникалық құжаттама күрделі жөндеуге анық жатқызатын бөлікті ғана төлеңіз.

Жиналыс шешімі нақты төлемге рұқсат беруі керек

«Жөндеуді мақұлдау» деген сөз жинақты есептен шығаруға жеткіліксіз. Меншік иелері ортақ мүліктің қай бөлігі жөнделетінін, жұмыстың неліктен күрделі екенін, қанша ақша жұмсауға болатынын, қай шоттан төленетінін, қандай құжаттар қажет екенін және шарт жасасу өкілеті кімге берілетінін түсінуі керек. Шешім неғұрлым нақты болса, мердігерді ауыстыруға, бағаны өсіруге және банкпен даулауға орын соғұрлым аз болады.

Жұмыс реті мынадай:

1. Үй кеңесі мен басқару субъектісі ақауды тіркейді, ортақ мүлік құрамын тексереді және қажет техникалық қорытындыны, ақау актісін, жобаны немесе сметаны алады.
2. Бастамашы күн тәртібінің бөлек мәселелерін тұжырымдайды: күрделі жөндеу жүргізу, техникалық құжаттарды келісу, шекті сома, жинақты жұмсау, мерзімдер, мердігерді таңдау немесе мұндай таңдауды басқаға беру.
3. Меншік иелеріне жиналысқа дейін кемінде бес күнтізбелік күн бұрын оның форматы, күні, орны және күн тәртібі туралы хабарланады. Хабарландыру заңда көзделген тәсілмен орналастырылып, хабарлаудың дәлелдері сақталады.
4. Дауыс беру қатысып, жазбаша сауалнама арқылы немесе рұқсат етілген цифрлық объект көмегімен өткізіледі. Кейін хаттама және дауыс бергендердің объектілері мен нәтижелері көрсетілген ажырамас тізім рәсімделеді.
5. Өкілеттер, кворум және шешім мазмұны тексерілгеннен кейін шарт жасалып, банкке тек мақұлданған сома мен шарт нысанына сай төлем құжаттары беріледі.

Жалпы ереже бойынша жиналысқа пәтерлер мен тұрғын емес үй-жайлар меншік иелерінің жалпы санының жартысынан көбі қатысса, ол шешім қабылдауға құқылы. Меншік иесі өзіне тиесілі әр объект үшін бір дауысқа ие, ал ортақ меншіктегі объект бір дауыс береді. Жекелеген мәселелер, подъездер және күрделі жөндеудің арнайы схемалары үшін заң өз шектері мен дауыс берушілер құрамын белгілейді. Сондықтан қалыпты есепті бір подъездегі лифтіні ауыстыруға немесе тұрақ орындары меншік иелерінің шешіміне норманы тексермей қолдануға болмайды.

Кворумды шығындарды бөлумен шатастырмаңыз. Дауыс беру құқығы жиналыс қағидалары бойынша есептеледі, ал жинақ жарнасы мен шығын үлесін заң алаңға және ортақ мүліктегі үлеске байланыстырады. Төлем шаршы метрге есептеледі деген себеппен дауыстарды шаршы метрмен санаған кесте дауға осал хаттама жасайды.

Жұмсау туралы мәселеде мердігердің болжамды бағасын ғана емес, шекті соманы көрсетіңіз. Сатып алудан кейін баға шектен асып кетсе, төраға айырманы жинақтан «болған жағдай бойынша» төлей алмайды. Жоба талаптарын бұзбай көлемді өзгерту, басқа қаржы көзін табу немесе өзгерісті жаңа шешімге шығару керек. Шарт нысанын елеулі өзгерту де меншік иелеріне қайта жүгінуді талап етеді.

Хаттама дауыс беру күніндегі меншік иелері тізіліміне сәйкес келуі керек. Сатылған пәтер, қайтыс болған меншік иесі атынан өкілеті расталмаған мұрагер, сенімхатсыз жалға алушы және «үй иесінің орнына» қол қойған туыс қағаз жүзінде әдемі көпшілік беріп, сотта әлсіз жағдай туғызады. Нәтижені жарияламас бұрын құқық белгілейтін деректерді, сенімхаттарды және қайталанған дауыстарды тексеріңіз.

Төлемді құжаттардың толық тізбегі растайды

Дұрыс хаттама ақша жұмсауға жол ашады, бірақ шартты, бастапқы құжаттарды және орындалуды бақылауды алмастырмайды. Күрделі жөндеу жүргізу тәртібі тауарларға, жұмыстарға немесе қызметтерге тиісті түрде рәсімделген шарттар бойынша қолма-қол ақшасыз төлем жасауды талап етеді. Жөндеу аяқталғаннан кейін жинақталған ақшаның нысаналы пайдаланылғаны туралы акт жасалады, оған МИБ төрағасы немесе басқару субъектісі және үй кеңесінің мүшелері қол қояды.

Актіге орындалған жұмыстар актісі, әр есептен шығарудың сомасы мен күні көрсетілген төлемдер тізілімі, сондай-ақ төлем мен нәтижені алуды растайтын бастапқы бухгалтерлік құжаттардың деректемелері қоса беріледі. Нысанына қарай бұлар шоттар, жүкқұжаттар, қабылдау-беру актілері, фискалдық және тауар чектері, Тәртіпте аталған өзге құжаттар болуы мүмкін. Құрылыс жұмыстары үшін төлем шотының өзі жеткіліксіз: ол мердігердің талабын көрсетеді, бірақ орындалған жөндеудің көлемі мен сапасын дәлелдемейді.

Жоба бойынша бір іс жинап, оны мынадай блоктарға бөліңіз: жөндеудің негізі мен техникалық материалдар; хабарлама, дауыс беру парақтары және хаттама; мердігерді тексеру және оны таңдау өкілеті; шарт, смета, кесте және қосымша келісімдер; банк үзінділері, төлем тапсырмалары, актілер және қабылдау құжаттары. Егер файлды байқатпай ауыстыру мүмкін болмаса және қол қою тарихы көрінсе, электрондық сақтау ыңғайлы. Қолы, күні немесе қосымшасы анық көрінбейтін скан нашар дәлел болып қалады.

Төлем тапсырмасы соманы шартпен және кезеңмен байланыстыруға мүмкіндік беруі тиіс. «Қызметтер үшін» деген тұжырымның пайдасы шамалы. Шарттың нөмірі мен күнін, кезең атауын, үйдің мекенжайын және төлем мақсатын көрсетіңіз. Аванс шартта, шешімде және қолданылатын қағидаларда рұқсат етілгенде ғана төленеді, ал үйді аванстың қайтарылмауынан қорғау ақылға қонымды түрде жазылуы керек.

Үй кеңесі қорытынды актіге тексермей қол қоймауы керек. Нақты көлемді жоба және сметамен салыстырыңыз, жасырын жұмыстарды, жабдықтың сериялық нөмірлерін, кепілдік құжаттарын, атқарушылық құжаттаманы және ескертулердің жойылғанын тексеріңіз. Мердігер аз жұмыс орындап, акт толық сомаға жасалса, бірден екі мәселе туады: үй артық төлейді, ал құжаттар іс жүзінде болмаған көлемді нысаналы пайдалану ретінде көрсетеді.

Меншік иесіне жазбаша талап бойынша шот операцияларына қатысты қаржы құжаттарының, есептердің және жиналыс шешімдерінің көшірмелері заңда белгіленген мерзімде, дербес деректер қағидаларын сақтай отырып берілуі керек. Банк құпиясы деген сылтау төлеушіден өз үйінің ақша қозғалысын жасыруға құқық бермейді. Қажет жерде дербес деректерді заңды түрде жабуға болады, бірақ шығыс сомасы, алушы, негіз және нәтиже тексеруге ашық қалуы тиіс.

Авария ақшаның нысаналы мақсатын жоймайды

Құбырдың жарылуы немесе шатырдың бүлінуі залалды дереу тоқтатуды талап етеді, бірақ төрағаға жинаққа еркін қол жеткізуге құқық бермейді. Аварияны оқшаулау әдетте күтіп-ұстауға және ағымдағы шығысқа жатады: суды жабу, қызметті шақыру, ойықты уақытша жабу, суды сорғызу, қауіпті элементті алып тастау. Бұл жұмыстар ағымдағы шоттан немесе шұғыл шығыстарға көзделген басқа заңды тәсілмен қаржыландырылады.

Оқшаулаудан кейін тексеру тозған жалпыүйлік жүйені күрделі түрде ауыстыру қажеттігін көрсетуі мүмкін. Онда үй күрделі жөндеу рәсімін бастайды: техникалық негіз, смета немесе жоба, жиналыс шешімі, шарт және қолма-қол ақшасыз төлем. Бір авария осылайша әртүрлі қаржы көздері бар екі жұмыс топтамасын тудырады. Оларды бір актіге біріктіру мердігерге ыңғайлы, бірақ үйге қауіпті.

Шұғылдық шот туралы заңның мағынасына емес, техникалық әрекеттердің мерзіміне әсер етеді. Қалыпты жиналысты күту адамдарға немесе ғимаратқа қауіп төндірсе, басқару субъектісі заңда көзделген авариялық өкілеттер мен қолда бар ағымдағы қаражатты пайдалануға, қажет болса мемлекеттік қызметтерге хабарлауға және әр әрекетті құжаттауға тиіс. Алдымен жинақты шебердің жеке картасына аударып, кейін тұрғындардан оны кері күнмен күрделі жөндеу деп атауды сұрауға болмайды.

Кейін мақұлдау бастапқы кемшілікті әрдайым түземейді. Жиналыс одан арғы күрделі жоба туралы шешім қабылдай алады, заңды қарызды жабудың жаңа көзін бекіте алады немесе ақшаны қайтаруды талап ете алады. Бірақ есептен шығарудан кейін жасалып, бұрынғы күнмен қойылған хаттама құжатты бұрмалау қаупін бөлек туғызады. Мінсіз көрінетін папка жасау әрекетінен гөрі оқиғалардың шынайы реті дұрыс.

Авариялық жағдайға алдын ала дайындалып, ағымдағы шотта резерв және диспетчерлік немесе авариялық қызметпен шарт ұстаңыз. Жылдық сметада аварияны оқшаулауды жабдықты жоспарлы ауыстырудан бөлген жөн. Сонда түнде төрағаға жертөлені су басуы мен заңсыз аударымның бірін таңдаудың қажеті болмайды, ал таңертең үй кеңесі авариялық жұмыстың қай жерде аяқталып, күрделі шешімге дайындықтың қай жерде басталғанын көреді.

Пәтерді сату мен басқарудың ауысуы жарналарды қайтармайды

Жинақ оны енгізген адамға емес, жылжымайтын мүлік объектісіне байланысты қалады. Меншік құқығы ауысқанда пәтер, тұрғын емес үй-жай, тұрақ орны немесе қойма бойынша жинақ шотында есепке алынған ақша жаңа меншік иесінің пайдасына есептеледі. Сатушы МИБ-тен жинақтың өз үлесін қолма-қол талап ете алмайды, ал сатып алушының төлем тарихы нөлден басталмайды.

Бұл ережені мәміле кезінде ескерген жөн. Сатып алушы сатушы мен басқару субъектісінен берешек, есептелген жинақ, күрделі жөндеу туралы қабылданған шешімдер және болашақ міндеттемелер жөніндегі мәліметтерді сұрата алады. Шоттағы үлкен қалдық әрдайым бос ақша емес: ол жиналыс шешімімен және шатыр жөндеу шартымен байланып қоюы мүмкін. Ағымдағы төлемдер бойынша берешектің болмауы жинақ немесе нысаналы жарналар бойынша қарыз жоқ екенін дәлелдемейді.

Үйді басқа басқарушыға бергенде бұрынғы шығыстарды жинақ есебінен жабуға, ақшаны дау кепілі ретінде ұстап қалуға немесе оны ортақ корпоративтік шотқа аударуға болмайды. Жаңа субъект үйдің банктік және қаржылық тарихын акт бойынша қабылдайды. Бұрынғы басқарушы үзінді көшірмелерді, шарттар мен бастапқы құжаттарды бермесе, үй кеңесі жетіспейтін құжаттар тізімін тіркеп, оларды жазбаша сұратуға және қолайлы қалдықтарды қолдан жасап шығармай, тұрғын үй инспекциясына немесе сотқа жүгінуге тиіс.

Банк сыйақысы мен шот бойынша басқа есептеулерді де төрағаның сыйлығы немесе кеңсе шығындарының көзі деп қарауға болмайды. Егер шарт пен заң басқа тәртіп белгілемесе, олар шот режимінде қалады және оның нысаналы мақсатына бағынады. Банктің комиссияларын кез келген жинақтан әдет бойынша есептен шығармай, шот шарты мен есеп саясатына сәйкес дұрыс қаржы көзіне алдын ала бөлу керек.

Бұрынғы ПИК басқарған үй үшін пәтерлер бойынша салыстырып тексеру ерекше маңызды. Банк үзіндісіндегі жалпы сома есептелген төлемдердің, түскен ақшаның, берешектің және меншік құқығы ауысуының талдамалық есебімен сәйкес келуі керек. Егер жіктемесіз бір қорытынды қалдық қана берілсе, жинақтың кімге есептелгенін және болашақ төлемдердің дұрыс есептелгенін дәлелдеу мүмкін емес. Алдымен үзінділер мен түбіртектер бойынша тізілімді қалпына келтіріп, содан кейін ірі шығысты дауысқа шығарыңыз.

Мақсатсыз төлемді қайтарып, түсіндіруге тура келеді

Мақсатсыз шығыстың алғашқы салдары өте нақты: үй ғимараттың ресурсын қалпына келтіруге сақталған ақшадан айырылады. Шатырды немесе лифтіні ауыстыратын уақыт келгенде меншік иелеріне жинақ жабуға тиіс жұмыс үшін жаңа нысаналы алым немесе қарыз ұсынады. Сондықтан «келесі тарифтен қайтарамыз» деген уәде зиянсыз емес: ағымдағы түсімдердің де өз мақсаты бар, ал болашақ меншік иелері бұрынғы шот ауыстыруын қаржыландыруға міндетті емес.

Меншік иелері жиналыс шешіміне дау айта алады, құжаттарды, соманы қайтаруды, залалды өтеуді және жауапты адамдардың өкілетін тоқтатуды талап ете алады. Қорғаудың нақты тәсілі ақшаны кім алғанына, қандай шарт жасалғанына және жарамды шешім болғанына байланысты. Ағымдағы жөндеуді шынымен орындаған мердігер, төраға заңсыз қаржы көзін таңдаса да, шарт бойынша ақы төлеуді заңды түрде талап етуі мүмкін. Онда жинақ шотына ақша қайтару дауы жоғалмайды, керісінше өкілетін асыра пайдаланған адамға және үйдің ішкі қатынастарына ауысады.

Тұрғын үй инспекциясы тұрғын үй заңнамасының сақталуын бақылайды және өз құзыреті шегінде құжаттарды тексере алады. Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 320-бабы, соның ішінде шоттарды ашу және есептерді беру мерзімдерін бұзғаны үшін бөлек айыппұлдар көздейді. Заң сондай айыппұлдардың бірқатарын үйдің ағымдағы немесе жинақ шотынан төлеуге де тыйым салады. Кез келген даулы сатып алу бір нақты айыппұлға автоматты түрде әкеледі деп уәде етуге болмайды: саралау анықталған бұзушылыққа байланысты.

Егер операцияда иемдену, алдау, жалған қолдар, жалған актілер немесе мердігермен сөз байласу болса, мәселе тұрғын үй және азаматтық даудың шегінен шығуы мүмкін. Қылмыстық саралауды құқық қорғау органдары фактілер мен құқық бұзушылық құрамына қарай анықтайды. Шағымдағы «мақсатсыз» деген бір сөз ұрлықты әлі дәлелдемейді, бірақ жалған хаттама мен ақшаны байланысты компанияға шығару жауапты адамдардың жағдайын айтарлықтай қиындатады.

Шығысты жасыру әрекеті көбіне қатені түзетуден қымбатқа түседі. Жетіспейтін актіні, үй кеңесі мүшесінің қолын немесе жиналыс күнін қолдан жасау жаңа бұзушылықтар туғызады. Қате төлем кетіп қойса, кейінгі есептен шығаруды тоқтатыңыз, бастапқы файлдар мен банк тарихын сақтаңыз, үй кеңесіне жазбаша хабарлаңыз, алушыдан ақшаны қайтаруды талап етіңіз, құқықтық бағалау алыңыз және меншік иелеріне оқиғалардың нақты ретін көрсетіңіз. Хаттаманы қайта жазбаңыз.

QABAT үйдің шешімдерін, жарналар қозғалысын және есептілігін бір процесте сақтай алады, сондықтан меншік иелері шығыс негізі мен оған қатысты құжаттарды көреді. Бірақ цифрлық жазба жұмыстың заңдық табиғатын өзгертпейді: алдымен күрделі жөндеу мен жарамды шешім, содан кейін төлем.

Қауіпсіз жұмсау жиналыс жарияланғанға дейін басталады

Жөндеуден кейінгі жақсы папка оған дейінгі нашар шешімді өтемейді. Күн тәртібін жарияламас бұрын үй кеңесі бес сұраққа бір сөйлеммен жауап бере алуы тиіс: ортақ мүліктің нақты қай бөлігі ресурсын жоғалтты, оны қандай құжат растайды, жұмыс неліктен күрделі, шекті баға қалай есептелді және заң қай шотты пайдалануға рұқсат береді. Егер жауап «онда ақша көп» деген ойға құрылса, жоба дайын емес.

Тексеру, жобалау, жұмыс, жабдық және кейінгі қызмет көрсету арасындағы шекарасы жоқ сметаны дауысқа шығармас едім. Меншік иелері бағаның құрамын және көлем өзгерісінің салдарын көргенде ғана саналы түрде дауыс береді. Әр кезең үшін қабылдау құжатын және нәтижені тексеретін адамды көрсетіңіз. Жасырын жұмыстар үшін фототіркеу мен аралық актілерді көздеңіз, бірақ олармен міндетті құрылыс құжаттарын алмастырмаңыз.

Алғашқы төлемге дейін шешімді, шартты, сметаны, шотты және төлем тапсырмасын бір жолда салыстырыңыз. Мекенжай, жөндеу объектісі, мердігер, сома, кезең және қаржы көзі сәйкес келуі керек. Бір цифрдағы айырмашылық әрдайым бұзушылық емес, бірақ оны есептен шығаруға дейін қосымша келісіммен немесе жаңа шешіммен түзету қажет. Бір жылдан кейінгі түсіндірме жазба мәселені шешпейді.

Әр кезеңнен кейін меншік иелеріне түсінікті есеп жариялаңыз: шотта қанша болды, қанша түсті, кімге және не үшін төленді, қалдық қандай, не қабылданды, қандай ескертулер жабылмады. Артық дербес деректер мен теріс пайдалануға болатын банк деректемелерін жарияламаңыз. Ашықтық чатқа скандарды үйіп тастауда емес, шешімнен нәтижеге дейінгі жолды үзіліссіз тексеру мүмкіндігінде.

Жинақ шоты үйге тозған элементті ұсақ жөндеумен ұстап тұру мүмкін болмай қалған сәтте керек. Бұл ақшаны қорғау оны ешқашан қозғамау емес, дәлелденген күрделі жөндеуге дер кезінде жұмсау деген сөз. Егер жұмыс объект, сипат, шешім және құжаттар бойынша тексеруден өтпесе, оны заңды қаржы көзінен төлеңіз немесе жоспарды өзгертіңіз. Жинақ шоты сметадағы бөтен қатені жаппауға тиіс.