Көп пәтерлі үйді жылыту маусымына дайындау

Дайын үй мен дайын емес үйдің айырмасы қол қойылған папкада емес. Дайын үй жылуды қабылдайды, оны сақтайды және жертөледе шұғыл дәнекерлеу жұмыстарын жүргізбей аяздан шығады. Құжаттар қажет, бірақ олардың әрқайсысы нақты істі растауы керек: қарап-тексеру, жөндеу, шаю, сынау, реттеу немесе ескертуді жою.

ОСИ төрағасы немесе басқарушы компания үшін маусымдық дайындық алдыңғы қыс біткен бойда басталады. Тамыздағы қысыммен сынау көктемде су өтіп, жылу оқшаулағышы бүлінген шатырды жөндемейді, опырылған төсемені қалпына келтірмейді және ортақ тік құбырдан өз бетінше алынып тасталған радиаторды орнына қайтармайды. Жұмыстарды бір циклге біріктіру керек: көктемгі қарап-тексеру, ақау ведомосы, смета және меншік иелерінің шешімдері, жазғы жөндеу, сынақтар, қабылдау, іске қосу және реттеу.

Интернеттен кездейсоқ күнтізбе алуға болмайтын тағы бір себеп бар. Қазақстанда жалпы міндеттерді заңдар мен салалық қағидалар белгілейді, ал жылыту маусымына дайындық пен оны өткізу тәртібін жергілікті өкілді органдар бекітеді. Үйді тапсыру мерзімі, акт нысаны және комиссия құрамы әр қалада бөлек болуы мүмкін. Сондықтан төменде көп пәтерлі үйге арналған жұмыс тәртібі берілді, ал нақты күн мен жергілікті нысанды үй орналасқан жердегі мәслихаттың қолданыстағы шешімімен, жылумен жабдықтаушы ұйымның талаптарымен және әкімдіктің жоспарымен салыстыру қажет.

Мерзімді ортақ күнтізбе емес, жергілікті қағидалар белгілейді

Қазақстандағы барлық көп пәтерлі үйді тапсыратын бірыңғай күн жоқ. Коммуналдық қызметтер көрсетудің үлгілік қағидалары дайындықты ұйымдастыруды ОСИ төрағасына, сенім білдірілген тұлғаға не басқарушыға тікелей жүктейді және жергілікті өкілді орган бекіткен қағидаларға сілтейді. Бұл жай рәсім емес: климат, маусымның басталу күні, жылумен жабдықтау схемасы және Астана, Алматы, Павлодар не Өскемен желілерін сынау кестесі бірдей емес.

Жұмыс кестесін техникалық дайындық актісін алудың жергілікті мерзімінен кері қарай құру керек. Алдымен жылумен жабдықтаушы ұйымнан биылғы маусымға арналған техникалық талаптарды, сыртқы желілерді гидравликалық сынау кестесін, бақылаушыны шақыру тәртібін және актіге қосылатын құжаттар тізімін сұраңыз. Одан кейін мәслихаттың жылыту маусымына дайындық пен оны өткізу туралы шешімін тексеріңіз. Былтырғы хат немесе акт бұл тексеруді алмастырмайды: нысандар, байланыс деректері, өтінім беру тәртібі және жауапты бөлімшелер өзгеруі мүмкін.

Іс жүзінде жылды төрт кезеңге бөлу ыңғайлы. Жылу өшірілген бойда көктемгі жалпы қарап-тексеру өткізіліп, ақаулар тіркеледі. Негізгі жөндеу науқанына дейін жұмыс көлемі, төлем көзі және шарттар бекітіледі. Жазда құрылымдар мен инженерлік жүйелер жөнделеді, сәтсіз қысым сынағынан кейін қайта сынауға уақыт қалдырылады. Жергілікті шекті мерзімге дейін толық жинақ әзірленіп, үй қабылдауға ұсынылады. Жылу берілгеннен кейін нақты температура бойынша реттеу жүргізіледі, өйткені салқын жүйе жылу тасымалдағыштың тік құбырларға қалай бөлінетінін көрсетпейді.

Жылыту маусымының басталу күнін үйдің дайын болу күнімен шатастырмаңыз. Әкімдік ауа райы жағдайына және жергілікті қағидаларға сай маусымды бастайды, ал үй қабылдау құжаттарын одан бұрын алуы тиіс. Дайындық жылуды іске қосу жарияланған күні басталса, мердігер учаскені заңды түрде ажыратып, жүйені келісілген режимде шайып, сынаққа өкіл шақырып және ағып тұрған жерді жөндеп үлгермейді.

Ұйым ішіндегі мерзім ресми күннен кемінде бір қайталау цикліне ертерек болуы керек: өтінім, сынақ, ақау, жөндеу, қайта шақыру және қол қою. Нақты уақыт қоры қала мен шартқа байланысты. Жылумен жабдықтаушы ұйым өтінімдерді кесте бойынша қабылдаса немесе шаю мен қысыммен сынау кезінде өз бақылаушысының қатысуын талап етсе, мердігердің «бір күнде тапсырамыз» деген уәдесінің мәні жоқ.

Көктемгі қарап-тексеру келесі қыстың дайындығын бастайды

Көктемгі қарап-тексеру қыстан қалған зардаптарды өлшенетін ақаулар тізіміне айналдыруы тиіс. Комиссия «жағдайы қанағаттанарлық» деп қана жазса, жазда жоспарлайтын жұмыс болмайды, үй кеңесі ештеңені тексере алмайды, ал инспектор нақты су ағу немесе бұзылу еш жерде көрсетілмегенін оңай дәлелдейді.

Қарап-тексеру қар еріп, жылыту кезеңі аяқталған соң жүргізіледі. Осы кезде суланған жерлер, ашылған жіктер, шатыр мен төсеменің зақымдары көрінеді. Комиссияға төрағаның немесе басқарушының, қызмет көрсетуші ұйым өкілінің және үй кеңесі мүшесінің қатысқаны дұрыс. Арнайы жабдыққа бейінді мердігер тартылады: кіреберістегі жарықты қарайтын адам қажетті рұқсаты болмаса, лифтіні, газ жүйесін немесе өрт автоматикасын бағаламауы керек.

Жоғарыдан бастаңыз. Шатырдан жабынның күп болып көтерілуі мен жыртылған тұстарын, ашылған түйіспелерді, парапеттерді, қоршауларды, құйғыштарды, науалар мен су ағатын құбырлардың жағдайын белгілейді. Шатыр астынан су өту іздерін, суланған жылу оқшаулағышын, ашық қалған есту терезелерін және желдетудің бұзылуын іздейді. Орны көрсетілмеген фотосуреттің пайдасы аз, сондықтан жазбада орын, бағдар, зақым көлемі және болжамды себеп болуы керек. Мысалы: «2-кіреберіс, желдету шахтасына түйіскен жер, шамамен 40 см ашылған, жабында сулану ізі бар».

Қасбет пен үйдің айналасынан панельаралық жіктерді, жарықтарды, қабыршақтануды, күнқағарларды, цокольді, төсемені және судың ұйымдасқан бұрылуын қарайды. Жылу желісі кіретін жердің жанындағы шұңқырды әрлеу ақауы деп қалдыруға болмайды. Герметикалығы бұзылған кірме арқылы су жертөлеге түсіп, құбырлардың оқшаулағышын бүлдіреді және электр жабдығына қауіп төндіреді. ТЖМ су тасқынына дайындық кезінде арықтар мен су бұру арналарының тазалығына бөлек назар аударады. Нақты үй үшін бұл еріген судың шатырдан қауіпсіз төгінді нүктесіне дейін еркін ағуын қамтамасыз ету деген сөз.

Жертөледе құбырлардағы тот пен тамшылар, тіректердің, оқшаулағыштың, ысырма арматурасының, дренаждың, жарықтың және бөлмелер құлпының жағдайы тіркеледі. Шұңқырлардың суға толмағаны және басқару торабына жол жабылмағаны тексеріледі. Кіреберістерде есіктерді, есік жапқыштарды, терезелер мен әйнектерді қарайды. Қыста ашық қалған есік бірінші қабаттың жылытуын реттеу нәтижесін жоққа шығаруы мүмкін, сондықтан ғимараттың сыртқы қоршауы құбырлармен бірге дайындалады.

Нәтижесінде таныс сантехникке ауызша өтінім емес, жалпы қарап-тексеру актісі мен ақау ведомосы жасалады. Әр ақауға орын, жұмыс, көлем, басымдық, жауапты адам, мерзім, қабылдау тәсілі және жөндеуге дейінгі фотосурет көрсетіледі. Ортақ мүлікті ағымдағы күтіп-ұстауға, ағымдағы жөндеуге немесе күрделі жөндеуге жататын жұмыстарды бөлек белгілеңіз: олардың қаржы көзі мен меншік иелері шешімінің тәртібі әртүрлі.

Жылу жүйесі қағазбен емес, нақты жұмыс нәтижесімен тапсырылады

Жылыту жүйесі шайылып, беріктік пен тығыздыққа сыналып, арматура жөнделіп, жобалық схема қалпына келтіріліп және бапталғаннан кейін дайын болады. Ақшасы төленген орындалған жұмыстар актісі мердігермен есеп айырысуды растайды, бірақ техникалық дайындықты өздігінен дәлелдемейді.

Алдымен пайдалану жауапкершілігінің шекарасын анықтаңыз. Жылу энергиясын пайдалану қағидалары оны баланстық тиесілікке немесе тараптардың келісіміне байланыстырады, ал көп пәтерлі үй үшін шекараны басқару торабындағы кірме арматура маңында сипаттайды. Шартты, жауапкершілікті ажырату актісін және нақты схеманы салыстырыңыз. Сыртқы жылу желісінің бір бөлігі үйдің жауапкершілігінде болса, оны сынау мен шаю да құжаттар жинағына кіреді. Құбыр жарылғаннан кейін дау көбіне ұмыт қалған осы учаскеден шығады: мердігер оны қалалық желі деп санаған, ал ажырату актісі керісінше көрсетеді.

Шаю тік құбырлар мен жылыту аспаптарындағы ағынды шектейтін шөгіндіні кетіреді. Тәсіл мен өлшемдерді техникалық талаптар, жоба және қызмет көрсетуші ұйым белгілейді. Жылумен жабдықтаушы ұйымдар гидравликалық немесе гидропневматикалық шаюды қолданады және төгілетін судың күйіне қарап жұмыстың аяқталғанын бағалайды. Көрші үйдің актісіндегі қысымды ойланбай көшіруге болмайды: биіктік, схема, жабдық және рұқсат етілген өлшемдер өзгеше болуы мүмкін.

Қысыммен сынау басқа сұраққа жауап береді: жүйе сынақ қысымына шамадан тыс төмендеусіз және көзге көрінетін ағусыз шыдай ма. Бұл жұмыс құбырды тазаламайды және шаюды алмастырмайды. Өкіл учаскені, ортаны, бастапқы және соңғы қысымды, ұстап тұру уақытын, манометр көрсеткішін, табылған ақауларды және нәтижені жазуы керек. Мысалы, «Шығыс Жылу» АҚ өз тұтынушылары үшін ішкі жылыту және ыстық сумен жабдықтау жүйелеріне нақты қысым мен рұқсат етілген төмендеу мөлшерін жариялайды. Бұл шамалар сынақ мазмұнының мысалы ретінде пайдалы, бірақ басқа үйде оларды жергілікті техникалық талаптармен салыстырғаннан кейін ғана қолдануға болады.

Жұмыстың реті маңызды. Жөндеуден кейін жүйе келісілген технологиямен шайылып, содан соң сыналады. Су ақса, қысым түсіріліп, ақау жойылады да сынақ қайта өткізіледі. Жөндеуден кейін ескі актіге қол қоюға болмайды: ол өзгертілгенге дейінгі жүйені сипаттайды. Жылумен жабдықтаушы ұйым бақылаушының қатысуын талап етсе, өтінімді алдын ала беріңіз. Павлодар жылу желілері тұтынушыларға өз өкілі қатыспаған қысым сынағы дайындық актісін беруге негіз болмайтынын тікелей ескерткен.

Механикалық дайындықтан кейін басқару торабы тексеріледі: ысырмалардың, лай ұстағыштардың, дроссель және реттеу құрылғыларының, манометрлердің, термометрлердің, автоматиканың және есепке алу аспабының жарамдылығы мен қолжетімділігі. Тексеру мерзімін корпус тазалығына қарап емес, құжатпен анықтайды. Саптаманы рұқсатсыз ауыстыру, шайбаны алып тастау немесе радиатор қосылысын өзгерту гидравликалық режимге әсер етеді. Бір пәтердегі осындай «жақсарту» көрші тік құбырдағы қалыпты ағынды азайтуы мүмкін.

Реттеуді жазда толық аяқтау мүмкін емес. Нақты қосылғаннан кейін тік құбырларды аралап, ауаны шығарады, беру және қайтару температурасын салыстырады, жоғарғы қабат пен бұрыштағы пәтерлердің шағымдарын тексереді және рұқсат етілген баптауларды түзетеді. Әр өзгеріс тіркеледі. Әйтпесе таңертең бір слесарь арматура қалпын өзгертеді, кешке екіншісі қайтарады, ал журналдан себебі табылмайды.

Жазғы дайындық бүкіл үйді қамтиды

Жазға дайындық жылыту жүйесін өшірумен шектелмейді. Бұл кезде үйді еріген және жаңбыр суынан қорғау, аязда орындауға болмайтын жұмыстарды бітіру және қыста тоқтаусыз жұмыс істеуі тиіс жабдықты ретке келтіру қажет.

Көктемгі қарап-тексеруден кейін шатыр, құйғыштар, науалар және су ағатын құбырлар тазартылып, жабын мен түйіспелер жөнделеді. Құбырдан шыққан судың қайда ағатынын тексереді. Су төсемені бұзып немесе коммуникация кіретін жерге құйылса, таза су ағар да мәселені шешпейді. Бүлінген төсеме жобадағы еңіспен қалпына келтіріледі, кірмелер герметикаланады, шұңқырлар мен дренаж жұмыс күйіне келтіріледі.

Қасбет жұмыстары ақауға қарай жоспарланады: қауіпті қабыршақтанған жерлер, жіктер мен әрлеу бөліктері қалпына келтіріліп, күнқағарлар мен қоршаулар жөнделеді. Жарықтың себебін анықтамай тұрып оны бояумен жабуға болмайды. Жарық ұлғайып жатса, маусымдық әрлеу емес, құрылымға техникалық бағалау қажет. Жөндеу басталғанша қауіпті аймақ адам өтпейтіндей етіп қоршалады.

Үй ішінде жаз мезгілі суық және ыстық сумен жабдықтау, су бұру, электрмен жабдықтау және желдетудің ортақ желілерін жөндеуге пайдаланылады. Ысырма арматурасы, судың ақпауы, бекітпелер, таңбалар, техникалық бөлмелердегі жарық және ажырату құрылғыларына кіру мүмкіндігі тексеріледі. Желдету арналары мен мұржалар белгіленген кесте бойынша тиісті білігі бар ұйымға қызмет көрсетіледі. Газ және лифт жабдығын «бәріне арналған» ортақ шарттың ішіне жасыруға болмайды: оларға бөлек талаптар мен бейінді қызмет көрсету тәртібі қолданылады.

Маусымдық аралаудың өртке қатысты бөлігіне эвакуация жолдарының бос болуы, қарастырылған жерлерде өртке қарсы есіктердің дұрыс жабылуы, шкафтар мен жабдыққа жолдың ашықтығы, түтін шығару, дабыл беру жүйелері және ішкі өртке қарсы су құбырының жағдайы кіреді. Төраға мердігердің орнына арнайы сынақ жүргізбейді. Оның міндеті шарттың, регламенттік қызметтің, актілердің және ескертулерді жоюдың тек төлем тізімінде ғана қалмауын қадағалау.

Белгіленген шекарада аула аумағы да ортақ мүлікке кіреді. Көктемде тайғанауға қарсы себілген материал мен қоқыс жиналып, су бұру жүйесі тазаланады, шөккен жерлер мен қауіпті абаттандыру элементтері бағаланады. Қысқа дейін сыртқы жарық, баспалдақтар, тұтқалар, шағын нысандардың бекітілуі және қар мен мұзға арналған құралдардың дайындығы тексеріледі. Шатыр жұмыстарын атқаратын мердігер, қауіпті аймақты қоршау және тұрғындарды хабардар ету тәртібі алдын ала анықталады. Алматының тұрғын үй инспекциясы өз түсіндірмесінде қауіпсіздік шараларын сақтай отырып, шатырды, күнқағарларды және су ағарларды қар мен мұздан уақытылы тазарту қажет екенін еске салады.

Бұл тізімді әр нысанға өзгеріссіз қолдануға болмайды. Жеке жылу пункті, паркингі, сорғылары, өртке қарсы су құбыры және ішкі су ағары бар үйде қарапайым элеватор торабы орнатылған бес қабатты үйге қарағанда жұмыс көбірек. Тізімнің негізі жобада, жабдық паспорттарында, қызмет көрсету шарттарында, алдыңғы актілерде және нақты ақауларда жатыр. Әмбебап үлгі ештеңені ұмытпау үшін керек, бірақ ол нақты үйдің құрылымын бүркемелемеуі тиіс.

Құжаттар әр операцияны дәлелдеуі керек

Маусымдық дайындық құжаттары ақаудан бастап қабылдауға дейінгі дәлелдер тізбегі ретінде жиналады. Күні, өлшемдері, мекенжайы мен қолдары жоқ актілер папкасы қалың көрінгенімен, дау туған кезде бірнеше минутта жарамсыз болып шығады.

Басқаруға қатысты ең аз жинаққа көктемгі және күзгі қарап-тексеру актілері, ақау ведомосы, бекітілген жұмыс жоспары, смета, қажет болған жағдайда меншік иелерінің шешімі, шарттар мен мердігер өкілетін растайтын құжаттар, орындалған жұмыстар актілері, төлем құжаттары және фототіркеу кіреді. Жұмыс жобалық схемаға әсер етсе немесе келісу қажет болса, жоба, техникалық шарттар мен келісім қосылады. Құжаттарды әр үй мекенжайы бойынша бөлек сақтау керек. Басқарушы компанияның нысандарға бөлінбеген ортақ папкасынан бір корпустың актісі басқа үйге қате ұсынылуы мүмкін.

Жылыту бойынша техникалық жинақта әдетте өзекті схема, жауапкершілікті ажырату актісі, жекелеген бөліктерді шаю және гидравликалық сынау актілері, жөндеу мен аспаптарды тексеру туралы мәлімет, реттеу құрылғыларының құжаттары, ескертулерді жою актісі және қорытынды техникалық дайындық актісі болады. Нақты құрамды жергілікті жылумен жабдықтаушы ұйым береді. Бақылаушы жұмыстар орындалған сайын өз нысанына белгі қойса, соңғы күнді күтпеңіз: тармақтарды ретімен жабыңыз.

Жұмыс тізілімін мына түрде жүргізуге болады:

Дом | Система | Работа | Основание | Срок | Подрядчик
Дата выполнения | Акт N | Параметры испытания | Кто принял
Замечание | Срок устранения | Повторная проверка | Статус

«Негіздеме» өрісіне «жоспар бойынша» деп емес, нақты құжатты немесе ақауды жазады: техникалық талап тармағы, көктемгі қарап-тексеру жазбасы, нұсқама, жабдық паспорты. «Сынақ өлшемдері» өрісіне нысанда талап етілсе, қысым, ұзақтық, төмендеу мөлшері және қолданылған манометр жазылады. Сонда тізілім есеп үшін ойдан шығарылған дайындық пайызын емес, әлі жиналмаған дәлелдерді көрсетеді.

Қарап-тексеру актісі мен орындалған жұмыстар актісі екі бөлек сұраққа жауап береді. Біріншісі жағдай мен комиссия шешімін тіркейді, екіншісі мердігерден қабылданған көлемді растайды. Шаю актісі жүйемен жасалған операцияны сипаттайды, сынақ актісі берілген өлшемдердегі нәтижені растайды, ал қорытынды техникалық дайындық актісі нысанға белгіленген тәртіппен жылу қабылдауға рұқсат береді. Бәрін «жұмыс орындалды, үй дайын» деген бір сөйлемге біріктіру алғашқы апатқа дейін ғана ыңғайлы.

Құжаттарға жұмыста болған және өкілеті бар адамдар қол қояды. Міндетті өкіл қатыспаса, кейін қойылған қол рәсімді түзетпейді. Электрондық көшірме іздеу мен беру үшін қолайлы, бірақ жергілікті тәртіп талап ететін нысандағы түпнұсқаны сақтаңыз. Нұсқа нөмірі де керек: қайта сынақтан кейін қате актіні жойылғаны туралы белгісіз қолданыстағы құжаттың жанында қалдыруға болмайды.

Үй актісі мен жылу желісінің паспортын шатастырмаңыз

Көп пәтерлі үйге энергетикалық кәсіпорынның дайындық паспорты емес, тұтынушының жылу тұтыну қондырғылары мен жылу желілерінің техникалық дайындық актісі қажет. Бұл құжаттарды «паспорт» деп ортақ атау төрағаны бөтен рәсіммен жүруге мәжбүр етеді.

«Жылу энергетикасы туралы» заң мен заңға тәуелді қағидалар жүйеге қатысушыларды бөледі. Энергия өндіруші, энергия беруші, жылу өндіруші және жылу тасымалдаушы субъектілер күзгі-қысқы кезеңге дайындық паспортын алу рәсімінен өтеді. Тұтынушы өзіне тиесілі жылу тұтыну қондырғылары мен желілерінің дайындығын актімен растайды. Жылу энергиясын пайдалану қағидалары мұндай актісіз желіге қосылуға тыйым салады және әр маусымның алдында актіде көзделген техникалық сынақтар мен баптау жұмысын жүргізуді талап етеді.

Айырманың практикалық салдары бар. Үй төрағасына негізгі жабдық туралы қорытындысы бар электр станциясының құжаттарын жинаудың қажеті жоқ. Ол өз жауапкершілігіндегі шекараның дайындығын дәлелдеуі керек: кірме, басқару торабы, ортақ үй жүйесі, есепке алу аспабы және үйге тиесілі желі бөлігі. Жабдықтаушыда паспорттың болуы үйді өз актісінен босатпайды. Дайын қалалық желі тесілген тік құбырдағы суды ұстамайды.

Қорытынды актіні аралық актілермен де шатастырмаңыз. Шаю актісіндегі қол тек шаю жұмысын растайды. Одан кейін сынақ, судың ағуын тоқтату, арматураны, аспаптар мен құжаттарды тексеру қалады. Керісінше, қорытынды нысанда бақылаушы белгілері болғанымен, басқарушыға мердігермен шарт, меншік иелеріне есеп беру және апатты талдау үшін бастапқы актілер бәрібір қажет.

Тағы бір шекара жылумен жабдықтаушы ұйымның қабылдауы мен мемлекеттік бақылаудың арасынан өтеді. Жабдықтаушы немесе жылу тасымалдаушы субъект салалық қағидалар мен шарт шеңберінде қосылу талаптары мен техникалық дайындықты тексереді. Тұрғын үй инспекциясы өз өкілеті шегінде ортақ мүліктің күтіп-ұсталуын және маусымдық шараларды бақылайды. Бұлар бөлек барулар, бөлек актілер және бөлек ескертулер болуы мүмкін. «Жылу желісінің мамандары қол қойды» деген сөз бүлінген шатырды, жабдыққа жабық жолды немесе орындалмаған инспекция нұсқамасын жаппайды.

Қабылдау комиссия келгенге дейін басталады

Үй құжаттар жинағы мен қарап шығу бағыты ішкі тексеруден өткен соң ұсынылуы керек. Жабық жылу торабын, тексеру мерзімі өткен манометрді немесе мекенжайы шартқа сәйкес келмейтін актіні бірінші болып комиссия таппауы тиіс.

Өтінім беруге бірнеше күн қалғанда жауапты адам желі шекарасынан бастап қызмет көрсетілетін соңғы элементке дейін жүріп өтеді. Ол арматура қалпының рұқсат етілген схемаға сәйкестігін, пломбаларды, таңбаларды, жарықты, су ақпайтынын, аспаптардың қолжетімділігін және жолдың қауіпсіздігін тексереді. Одан кейін папканы ашып, жергілікті нысанның әр тармағын растайтын құжатпен салыстырады. Құжат қосымшаға сілтесе, сол қосымша жанында жатуы және осы үйге қатысты болуы керек.

Қысқа ішкі тексеру былай жүргізіледі:

1. Барлық актідегі мекенжайды, тұтынушы атауын және жауапкершілік шекарасын салыстыру.
2. Әр сынақтың күнін, қолдарын, өкілеттерді және өлшемдерін тексеру.
3. Ескертулерді бөлек жазбамен және қайта тексерумен жабу.
4. Торапты, жертөлені, үйдің сыртқы қоршауын және жабдыққа кіретін жолды қарап шығу.
5. Жергілікті регламентпен қабылдауға өтінім беріп, оның нөмірін сақтау.

Жиі кездесетін сәтсіздік мынадай. Маусымда мердігер бақылаушыны шақырмай жүйені шайып, шот ұсынды. Тамызда басқа мердігер қысым сынағын өткізіп, фланецтен су аққанын анықтады, тығыздағышты ауыстырды, бірақ «сынақтан өтпеді» деген алғашқы актіні қалдырды. Мерзімге екі күн қалғанда төраға екі парақты жылумен жабдықтаушы ұйымға апарады. Шаюды ешкім қабылдамағандықтан және сәтті қайта сынақ актісі болмағандықтан, оған қорытынды белгі берілмейді.

Мәселені шешуге бірнеше рет бару қажет. Жергілікті талап бойынша қайталап шаюды немесе оны растау тәсілін келісіп, жүйені қайта толтырып, өкілді шақырып, жөндеуден кейін сынақ өткізіп, жаңа актілер жасау керек. Содан кейін ғана қорытынды жинақ ұсынылады. Осы кезде мердігер шартындағы күннің уақыт қорын неге қалдыруы керектігі және төлемнің тек мердігердің өз актісіне тәуелді болмауы неліктен қажет екені анық көрінеді.

Комиссия ескерту жасаса, жертөле люгінің жанында сөзге таласпаңыз. Нақты тұжырымды, негіздемені, жауапты адам мен мерзімді жазыңыз, қайта қабылдау тәсілін анықтаңыз. Талап түсініксіз болса, жазбаша түсінік сұраңыз. Ауызша айтылған «кейін көрсетесіз» сөзі инспектор ауысқанда ұмытылады, ал жазбаша тізім үй кеңесіне қалған жұмысты көруге мүмкіндік береді.

Инспекция жағдай мен басқару іздерін тексереді

Тұрғын үй инспекциясы қорытынды актіге ғана қарамайды. Ол ортақ мүліктің техникалық жағдайын, күтіп-ұстау жұмыстарының уақтылы орындалуын және маусымдық шараларды тексереді. Тұрғын үй инспекциясы туралы үлгілік ереже бұл мәселелерді мемлекеттік бақылауға жатқызады және инспекторға тексеруге қатысты құжаттарды қарауға, бұзушылықтарды тіркеуге және міндетті нұсқама беруге мүмкіндік береді.

Нысанда инспектор қағазды нақты жағдаймен салыстырады. Актіде «жертөле құрғақ» деп жазылғанымен, кірме астында жаңа су жатуы мүмкін. Жоспарда су ағарды жөндеу көрсетілгенімен, құбыр бүлінген төсеменің үстінде аяқталуы ықтимал. Есепте әйнек қалпына келтірілді деген жазба тұрса да, техникалық қабат терезесі картонмен жабық болуы мүмкін. Мұндай алшақтық мердігер жұмысын қабылдау кезіндегі бақылаудың әлсіздігін көрсетеді және өзге жазбаларға да күмән туғызады.

Инженерлік жүйелер бойынша ортақ үй жабдығының қолжетімділігі мен жағдайын, уақтылы қызмет көрсетуді, сынақ актілерін, ағып тұрған жерлер мен ескертулердің жойылуын тексереді. Құрылымдар бойынша тексеру нысанының шегінде шатырды, қасбетті, жертөлені, техникалық қабаттарды, кіреберіс бөліктерін және су бұруды қарайды. Жұмысты ұйымдастыру бойынша шарттар, жоспар, мерзімдер, шешімдер, орындалуды растау және бұрынғы нұсқамаларды орындау тексеріледі. Нақты тексеру құрамы оның негізіне, жергілікті актілерге және тексеру парағына байланысты, сондықтан төраға тексеру нысанын нақтылап, ресімделген нәтижені алуға құқылы.

Инспекция басқарушының күнделікті техникалық бақылауын алмастырмауы керек. Үй тек инспектор келерде дайындалса, қол қойылғаннан кейін ақаулар қайта шығады. Қарап-тексеру, өтінімдер мен жөндеу журналын жыл бойы жүргізген дұрыс. Сонда бір күнгі мінсіз фотосуретті емес, бүкіл әрекет ретін көрсетуге болады: ақау табылды, қауіпті аймақ қоршалды, жұмыс тапсырылды, нәтиже қабылданды және жаңбырдан немесе жылу қосылғаннан кейін тексерілді.

Тұрғындар шағымы да басқару сапасының дәлеліне айналады. Салқын тік құбыр, жертөледегі су немесе мұз сүңгілері туралы қайталанатын өтінімдерді «шеберге берілді» деп жабудың орнына жабдықпен және жұмыспен байланыстыру керек. QABAT қолданба, WhatsApp, Telegram, телефон және QR-код арқылы түскен өтініштерді үй құжаттарымен және инфрақұрылым журналымен бірге сақтауға мүмкіндік береді. Бұл техникалық актіні алмастырмайды, бірақ ақау тарихының диспетчер, мердігер және төраға арасында жоғалуына жол бермейді.

Жаңа басқарушы техникалық қарызды да қабылдайды

КСК ауысқанда, уақытша басқарушы компания тағайындалғанда немесе ОСИ құрылғанда маусымдық дайындық құжаттарды қабылдау мен нақты тексеруден басталады. «Құжаттар берілді» деген жалпы сөйлемнің астындағы қол жаңа басқарушыны жылыту схемасынсыз, бұрынғы актілерсіз және ғимаратқа дейінгі құбыр бөлігіне кім жауапты екенін түсінбей қалдыруы мүмкін.

Әр нысан бойынша техникалық паспорт пен жоба құжаттарын, инженерлік жүйелер схемаларын, жауапкершілікті ажырату актілерін, коммуналдық және сервистік ұйымдармен шарттарды, жабдық паспорттарын, тексеру мәліметтерін, пайдалану журналдарын, бұрынғы дайындық актілерін, ақау ведомостарын, нұсқамалар мен олардың орындалу құжаттарын сұраңыз. Аяқталмаған жөндеу, кепілдіктер және апаттар туралы мәлімет те бөлек қажет. Бір құжат жоқ болса, бос ұяшық қалдырмай, қабылдау-беру актісіне оның жоқтығын, беру міндетін және мерзімін жазыңыз.

Қағаздар бірден үйдегі нақты жағдаймен салыстырылады. Схемада жапсарлас құрылыс көрсетілмеуі, нақты торап өзгертілуі, ал белгіленген ысырма баяғыда ауыстырылуы мүмкін. Аспаптар мен олардың нөмірлерін, жабдық қалпын, зақымдар мен пломбаларды суретке түсіріңіз. Үй кеңесімен бірге өз ақау ведомосын жасаңыз. Бұл бұрыннан қалған ақауды жаңа басқарушының жұмысынан ажыратып, бюджетке негіз береді.

Бұрынғы мердігер дайындық үшін ақшасын алып қойған жазғы ауысу аса қауіпті. Орындалған жұмыстар актісімен бірге өкіл шақыру өтінімдерін, аралық актілерді, сынақ өлшемдерін, қорытынды мәртебені және ескертулер туралы мәліметті сұраңыз. Орындаушыға қоңырау шалу пайдалы, бірақ құқықтық және техникалық жағынан берілген құжаттар мен қайта тексеруге сүйеніңіз. Мерзім жақын болса, жауапты тұлғаның ауысқаны туралы тұрғын үй инспекциясы мен жылумен жабдықтаушы ұйымға жазбаша хабарлап, аяқтау тәртібін келісіңіз.

Бірнеше үйі бар басқарушы компания дайындықты орташа пайызбен есептемеуі керек. Қол қойылған тоғыз акт қайта қысым сынағы жоқ бір үйдің мәселесін жаппайды. Жиынтық экранда әр нысанның өз мерзімі, жауапкершілік шекарасы, мердігері, жабылмаған ескертулері және құжаттар жинағы болуы қажет. Қызыл мәртебе диспетчердің субъективті алаңдауын емес, нақты жетіспейтін нәтижені білдіруі тиіс.

Жылдық цикл тамыздағы асығыстықты жояды

Маусымдық дайындық қол қойылғанда емес, үйдің жұмысын тексергенде аяқталады. Жылу қосылған соң іске қосылған күн мен уақыт, торап өлшемдері, тік құбырларды аралау, ауаны шығару, су ағуы және тұрғындар өтінімдері тіркеледі. Алғашқы күндер салқын жүйеден алынбайтын реттеу деректерін береді. Қатты жаңбырдан кейін жөнделген шатыр мен су бұру тексеріледі, алғашқы қардан соң қауіпті жерлерді тазарту тәртібі бағаланады.

Содан кейін келесі циклдің журналы ашылады. Қазіргі қабылдауға кедергі болмаған ақауларға мерзім мен қаржы көзі беріледі. Қайталанатын апаттар «өтінім» санатынан инженерлік себепке ауыстырылады: учаске, материал, режим, жөндеу тарихы және ауыстыру туралы шешім. Үй кеңесі сметаны бекітпей тұрып осы байланысты көруі тиіс, әйтпесе меншік иелеріне тағы да бір жерді қайта-қайта жамауға ақша төлеу ұсынылады.

Дұрыс жылдық жоспар дайындық пайызын емес, бақылауға болатын нәтижелерді қамтиды: қарап-тексеру өткізілді, ведомос бекітілді, шарт жасалды, жөндеу аяқталды, сынақ қабылданды, ескерту жабылды, акт алынды, іске қосу тексерілді. Әр жазбада күн, жауапты адам және құжат бар. Мұндай тәртіп төраға, шебер немесе қызмет көрсетуші компания ауысса да сақталады, өйткені үй туралы білім жоғалмайды.

Соңғы аптада папканы мінсіз етуге тырыспаңыз. Кез келген актіні ашқанда нені, қандай жағдайда тексергені, кімнің қатысқаны және ескертуден кейін не болғаны бірден көрінсін. Сонда маусымдық қабылдау қол жинаудан өтетін жыл сайынғы емтихан емес, бұрын орындалған жұмыстың қалыпты тексеруіне айналады.